Η προωθούμενη εμπορική συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών της Mercosur προκαλεί έντονες αντιδράσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη. Κυβερνήσεις, πολιτικά κόμματα, αγροτικοί φορείς και κοινωνικές οργανώσεις σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ιρλανδία, η Πολωνία, η Αυστρία και το Βέλγιο έχουν εκφράσει ανοιχτά την αντίθεσή τους, επισημαίνοντας τους σοβαρούς κινδύνους που συνεπάγεται η συμφωνία για τον πρωτογενή τομέα, το περιβάλλον και τη διατροφική ασφάλεια.
Για την Ελλάδα ειδικότερα, η συμφωνία ΕΕ Mercosur δεν προσφέρει οφέλη και εγκυμονεί σημαντικούς κινδύνους.
Πρώτον, η ελληνική αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή απειλείται άμεσα από την εισαγωγή μεγάλων ποσοτήτων φθηνών αγροτικών προϊόντων και κρέατος από χώρες της Mercosur, τα οποία παράγονται με χαμηλότερα περιβαλλοντικά, εργασιακά και υγειονομικά πρότυπα. Οι Έλληνες παραγωγοί, που ήδη πιέζονται από το αυξημένο κόστος ενέργειας, ζωοτροφών και καυσίμων, αδυνατούν να ανταγωνιστούν τέτοιες τιμές χωρίς να θυσιάσουν την ποιότητα ή τη βιωσιμότητα της παραγωγής τους.
Δεύτερον, η δομή της ελληνικής οικονομίας δεν επιτρέπει τη σημαντική αξιοποίηση των θεωρητικών εξαγωγικών δυνατοτήτων της συμφωνίας. Η Ελλάδα δεν διαθέτει βαριά βιομηχανία ή μαζική εξαγωγική παραγωγή που θα μπορούσε να ωφεληθεί ουσιαστικά από το άνοιγμα των αγορών της Mercosur. Αντιθέτως, το εμπορικό ισοζύγιο αναμένεται να επιδεινωθεί, με αύξηση των εισαγωγών και περιορισμένα ανταποδοτικά οφέλη.
Τρίτον, η συμφωνία δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για την προστασία των ελληνικών προϊόντων ΠΟΠ και ΠΓΕ. Παρότι προβλέπονται μηχανισμοί προστασίας, η εμπειρία δείχνει ότι στην πράξη οι πιέσεις στην αγορά και οι απομιμήσεις οδηγούν σε υποβάθμιση της αξίας και των τιμών των αυθεντικών προϊόντων, πλήττοντας άμεσα το εισόδημα των παραγωγών.
Τέταρτον, η περιβαλλοντική διάσταση της συμφωνίας δεν μπορεί να αγνοηθεί. Η ενίσχυση των εξαγωγών αγροτικών προϊόντων από χώρες της Mercosur συνδέεται με αποψίλωση δασών, εντατική εκμετάλλευση φυσικών πόρων και αυξημένες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Η Ελλάδα, ως χώρα που πλήττεται ήδη έντονα από την κλιματική κρίση, δεν έχει κανένα συμφέρον να στηρίζει συμφωνίες που υπονομεύουν τους ίδιους τους περιβαλλοντικούς στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τέλος, η κοινωνική διάσταση είναι εξίσου κρίσιμη. Η περαιτέρω αποδυνάμωση του πρωτογενούς τομέα θα επιταχύνει την εγκατάλειψη της υπαίθρου, θα εντείνει τις περιφερειακές ανισότητες και θα πλήξει την κοινωνική συνοχή σε αγροτικές και νησιωτικές περιοχές της χώρας.
Για όλους αυτούς τους λόγους, η Ελλάδα οφείλει να αφουγκραστεί τον αγροτικό κόσμο και να συνταχθεί με τις χώρες που ζητούν την απόρριψή της .
Η ευρωπαϊκή εμπορική πολιτική δεν μπορεί να προχωρά εις βάρος των μικρών παραγωγών, της ποιότητας και της βιωσιμότητας. Για την Ελλάδα, η συγκεκριμένη συμφωνία δεν αποτελεί ευκαιρία, αλλά σοβαρό ρίσκο.
Δήμος Κυριλίδης
Περιφερειακός σύμβουλος
